Skip to main content

Web Content Display Web Content Display

Wiadomości

Breadcrumb Breadcrumb

Web Content Display Web Content Display

Otwarcie wystawy manuskryptów muzycznych w Bibliotece Jagiellońskiej

Otwarcie wystawy manuskryptów muzycznych w Bibliotece Jagiellońskiej

Rektor UJ prof. Wojciech Nowak, Elżbieta Penderecka, dyrektor generalna Wielkanocnego Festiwalu Ludwiga van Beethovena oraz dyrektor Biblioteki Jagiellońskiej prof. Zdzisław Pietrzyk otworzyli 1 kwietnia wystawę manuskryptów muzycznych "Beethoven i pieśń romantyczna". Wystawa w Bibliotece Jagiellońskiej od momentu pierwszej edycji, corocznie towarzyszy Wielkanocnemu Festiwalowi Ludwiga van Beethovena.

Pieśń - gatunek stojący na styku poezji i muzyki, jest tematem, wokół którego kurator wystawy Michał Lewicki zaplanował ekspozycję prezentującą autografy Beethovena i najważniejszych kompozytorów tworzących pieśni w XIX wieku, a także polskich twórców, takich jak Karol Szymanowski czy Krzysztof Penderecki.

Tegoroczna edycja festiwalu sytuuje Ludwiga van Beethovena w kontekście romantyzmu określanego mianem epoki pieśni. W okresie tym pieśń stała się bowiem jedną z uprzywilejowanych form w twórczości kompozytorskiej. Również Ludwig van Beethoven, mimo że znany przede wszystkim ze swoich wielkich dzieł instrumentalnych - symfonii, sonat, kwartetów smyczkowych - zaznaczył swój wpływ również w historii tego gatunku muzycznego.

Ojcem romantycznej pieśni był żyjący w Wiedniu równolegle z Beethovenem, o 27 lat od niego młodszy Franz Schubert, autor przeszło 600 kompozycji w tym gatunku. Data skomponowania jego pierwszego pieśniowego arcydzieła – „Gretchen am Spinnrade”(„Małgorzata przy kołowrotku”) do słów z „Fausta” Goethego, powstałej 14 października 1814 roku - bywa wskazywana jako symboliczny początek muzycznego romantyzmu. Wśród kolejnych pokoleń kompozytorów romantycznych pieśń cieszyła się niespotykanym we wcześniejszych epokach zainteresowaniem i powodzeniem. Do najważniejszych twórców pieśni należeli, obok Schuberta, Robert Schumann, Johannes Brahms, Hugo Wolf i Gustav Mahler. Mimo że ojczyzną romantycznej pieśni jest niemieckojęzyczna część Europy, gatunek ten zdobył ogromną popularność również w innych kręgach narodowych. Tym czym był Schubert dla pieśni niemieckiej, dla polskiej pieśni stał się Stanisław Moniuszko.

W ramach wystawy prezentowane są przede wszystkim autografy i druki najważniejszych kompozytorów pieśni, zarówno niemieckiej, jak i polskiej: od Beethovena, Schuberta, Loewego i Moniuszki przez Mendelssohna, Schumanna i Brahmsa po Wolfa, Mahlera, Szymanowskiego i Pendereckiego.

Na wystawie można zobaczyć m. in. szkicowniki Beethovena, autografy ballad Carla Loewego i pieśni Johannesa Brahmsa, wydanie faksymilowe cyklu „Dichterliebe” Roberta Schumanna, autograf pieśni "Das Ständchen" Hugo Wolfa, a także VIII symfonię „Pieśni przemijania” oraz „Powiało na mnie morze snów…” Pieśni zadumy i nostalgii Krzysztofa Pendereckiego.

W związku z przypadającą w tym roku  200. rocznicą urodzin Stanisława Moniuszki prezentowany jest także autograf jego 3. „Śpiewnika domowego” ze słynną pieśnią „Prząśniczka” i balladą „Czaty”.

Eksponowane rękopisy i druki muzyczne pochodzą z przechowywanych w Bibliotece Jagiellońskiej zbiorów dawnej Pruskiej Biblioteki Państwowej w Berlinie oraz z kolekcji Sekcji Zbiorów Muzycznych Biblioteki Jagiellońskiej. Pokazane zostały także obiekty ze zbiorów Sekcji Rękopisów oraz Sekcji Zbiorów Graficznych i Kartograficznych Biblioteki Jagiellońskiej. List Franza Liszta do Marie Pleyel wypożyczony został z Akademii Muzycznej w Krakowie. Z Ośrodka Dokumentacji Muzyki Polskiej XIX i XX wieku wypożyczony został autograf I. J. Paderewskiego, a z Biblioteki i Fonoteki Instytutu Muzykologii UJ - partytury dzieł Franciszka Schuberta i Gustava Mahlera.

Otwarcie ekspozycji uświetnił recital fortepianowy Krzysztofa Książka, zeszłorocznego laureata III nagrody i nagrody specjalnej za najlepsze wykonanie mazurków w I Międzynarodowym Konkursie Chopinowskim na Instrumentach Historycznych.

Wystawę można zwiedzać do 19 kwietnia.

Photogallery
Recommended
Ekspozycja dotycząca Sonderaktion Krakau na wystawie w MOCAK-u
Włochy w obiektywie socjologa
Rękopisy wierszy Wisławy Szymborskiej na wystawie w Bibliotece Jagiellońskiej
Koncertowe rozpoczęcie roku 2019 na Uniwersytecie Jagiellońskim

Web Content Display Web Content Display

Znajdziesz nas tutaj